Oscar ödül töreni her ne kadar sinema seyircisi için bir tür eğlence olsa da, film yapımcıları için kasalarına ekstradan milyonlarca dolarlık yeni gişe hasılatı girmesi demek. Bu da, yapım şirketleri arasında, perde arkasında zaman zaman kuralların ve etiğin dışına çıkan bir mücadele yaşanmasına sebep oluyor.

3 Mart 2010, Çarşamba
Cemal DEMİR (Turkish Journal)

Pazar günü sahipleri açıklanacak Oscar ödül töreninde akademi üyelerinin oy verme işlemi pazartesi günü sona erdi. Oscar ödül töreni her ne kadar sinema seyircisi için bir tür eğlence olsa da, film yapımcıları için kasalarına ekstradan milyonlarca dolarlık yeni gişe hasılatı girmesi demek. Bu da, yapım şirketleri arasında, perde arkasında zaman zaman kuralların ve etiğin dışına çıkan bir mücadele yaşanmasına sebep oluyor.

Bu yıl ‘en iyi film’ dalı da dahil olmak üzere 9 dalda aday olan bağımsız sinema ürünü ‘’The Hurt Locker’’ filmi etrafında yapılan lehte ve aleyhte belaltı kampanyalar, son yılların en ‘tartışmalı’ ödül törenlerinden birinin yaşanmasına sebep oluyor. The Hurt Locker ile ilgili ilk skandal, filmin yapımcısı Nicolas Chartier’in Akademi üyelerine illegal şekilde email göndererek filmi için oy istediğinin ortaya çıkması oldu. Chartier, 19 Şubat tarihli emailinde, üyelerden Avatar’ı kastettiği açık şekilde, ‘’500 milyon dolarlık filme değil kendilerine oy vermelerini’’ istiyordu. Oscar ödüllerini veren Amerika Sahne Sanatları ve Bilimleri Akademisi, Chartier’in Pazar günü yapılacak ödül törenine katılmasını yasakladı.

İkinci skandal ise Akademi üyeleri üzerindeki en etkili gazete olan Los Angeles Times gazetesinin, The Hurt Locker’a gidebilecek oyları etkilemeyi amaçladığı izlenimi veren haberi oldu. 25 Şubat tarihli LA Times gazetesi, askerlere dayanark filmdeki sahnelerin otantik olmadığı ve Irak’taki gerçeği yansıtmadığını ilan etti. LA Times ve bazı medya devleri açıkça Oscar’ların Avatar’a gitmesi için kampanya yaptığı gözleniyor. Peki bu işe yarar mı?

İşte Oscar yolunda tüm zamanların en büyük ‘çamur at’ kampanyaları ve işe yarayıp yaramadıkları:

1 – MEDYA PATRONUN KARARTMA YAPMASI

FİLM: ‘’Citizen Kane’’. Bugün tüm zamanların en önemli filmi kabul edilen Citizen Kane, 1942 yılında en iyi film de dahil 9 dalda Oscar adayı olmuştu.

ÇAMUR: Filmin ana karakteri Charles Foster Kane’in temsil ettiği açık olan dönemin büyük medya patronu William Randolph Hearst, sahibi olduğu tüm medya organlarında film ile ilgili tek kelime bahsedilmesini yasakladı. Etkisini kullanarak filmin gösterime gireceği salon sayısını bayağı azalttı ve filmin yöneteni Orson Welles hakkında iftira kampanyası açtı.

ÇAMUR TUTTU MU? Evet. En iyi film ödülünü ‘’Vadim O Kadar Yeşildi ki’’ filmine kaptıran Citizen Kane, 9 adaylıktan sadece en iyi senaryo oscarı ile evne döndü. Welles’in hakkındaki iftira o kadar etkili olmuştu ki, adı anıldığında salon tarafından yuhalanmıştı.

2 – FİLMİ KOMÜNİST OLMAKLA SUÇLAMAK

FİLM: ‘’High Noon’’. 1953 yılında en iyi film de dahil 7 dalda Oscar’a aday oldu.

ÇAMUR:McCarthy cadı avı döneminde rakip filmler, High Noon’un solcu tezler işlediğini ve ABD’nin o dönemdeki tartışmalı dış politikası Kore Savaşına karşı mesajlar içerdiği kampanyası yaptı.

ÇAMUR TUTTU MU? Evet. Grace Kelly’I ne kadar takdir etseler de Akademi üyelerinin gözü oy vermeye korkmuştu. En iyi film ödülünü Cecil B. De Mille'in "The Greatest Show on Earth." Filmine vermeyi tercih ettiler.

3 – FİLMDEKİ TARİHİ YANLIŞLARI AFİŞE ETMEK

FİLM: ER RYAN’ı KURTARMAK. Steven Spielberg'in "Saving Private Ryan’’ filmi 1998 yılında, en iyi film de dahil 11 dalda Oscar ödülü adayı oldu.

ÇAMUR: MİRAMAX film, ‘’Shakespeare in Love’’ adlı filmleri için yaptığı kampanya da her Akademi üyesi için 2700 dolar yani toplam 16 milyon dolarlık kampanya yaptı. Kırmızı Halı etkinlikleri düzenledi. Filmin yıldızı Gwyneth Paltrow’a karşı aday olan Cate Blanchett ve Emily Watson’ın Amerikalı olmadıkları bile kampanyada kullanılabildi. Dahası, Er Ryan’ı Kurtarmak filmindeki tarih bilgisi hataları olduğu ortaya çıkarıldı.

ÇAMUR TUTTU MU? Kısmen evet. ’Shakespeare in Love’’, en iyi film ve en iyi kadın oyuncu da dahil 7 dalda Oscar aldı. Ancak en iyi yönetmen ödülü Spielberg’e verildi. Akademi’nin en iyi film ve en iyi yönetmen ödüllerinin farklı filmlere gitmesi nadirdir.

4 – FİLMİN YAHUDİ KARŞITI OLDUĞU KARTINI OYNAMAK

FİLM: John Nash’ın hayatını anlatan ve 2002 yılında en iyi film de dahil 8 dalda Oscar’a aday olan "A Beautiful Mind" filmi.

ÇAMUR: Rakip film önce, Nobel ödüllü şizofren bilimadamı Nash’ın biseksüel olduğunu ve ilk karısını terk ettiğini ortaya çıkardı. Oylamanın bitmesine günler kala, Drudge Report adlı site, John Nash’ın, 1967 yılında bir açıklamasında anti-semitik olduğunu iddia ederek, çok sayıda Akademi üyesinin, ‘bir Yahudi nefretçisine neden oy verelim’’ dediğini ileri sürdü. Rakip filmin stratejistlerinin, LA Times gazetesini arayarak, her Akademi üyesinin Drudge Report’taki haber görmesini sağlamalarını istediği ortaya çıktı.

ÇAMUR TUTTU MU? Kısmen hayır. Film, en iyi film ve en iyi yönetmen de dahil 4 Ocar aldı. Ama, Russel Crow en iyi erkek oyuncu ödülünü alamadı.

5 – BELALTI VURUŞU

FİLM: Roman Polanski'nin 2003 yılında en iyi film ve en iyi yönetmen de dahil 7 dalda Oscar adayı olan "The Pianist," filmi.

ÇAMUR: Oylamalar devam ederken, Polanski’nin 1977 yılında reşit olmayan bir kıza taciz de bulunduğu ile ilgili mahkeme kayıtları yayınlandı.

ÇAMUR TUTTU MU? Tamamen değil. En iyi film ödülünü ‘Chicago’ kazansa da Polanski en iyi yönetmen ödülü aldı. Piyanist ise 2 Oscar daha aldı.

6 - FİLM OYUNCULARI HAKKINDA KAMPANYA

FİLM: 2009 yılında 10 dalda Oscar’a aday olan "Slumdog Millionaire".

ÇAMUR: Oylamaların bitmesine yakın yönetmen Danny Boyle’un filmin çocuk yıldızlarına az para ödediği yolunda bir medya kampanyası başladı. Filmin yapım şirketi çocuklar için özel bir fon oluşturulduğu ile ilgili belgeleri anında kamuoyu ile paylaştı.

ÇAMUR TUTTU MU? Hayır. Slumdog Millionaire, en iyi film de dahil 8 dalda Oscar kazandı.